चक्रव्यूह भाग 3

चक्रव्यूह भाग 3

मनिषाच्या मनात आता भीती आणि संताप यांचं एक विचित्र मिश्रण तयार झालं होतं. सरलाच्या लाल डोळ्यांनी आणि त्या भयंकर हास्याने तिचं मन सुन्न झालं होतं, पण ती आता हार मानणार नव्हती. त्या वाड्याच्या अतिंद्रिय शक्तीचं रहस्य तिला उलगडायचं होतं, आणि त्यातून स्वतःला आणि सरलाला मुक्त करायचं होतं. पण प्रश्न हा होता की, सरला आता खरंच ती सरला आहे का? की ती त्या आरशातल्या सावलीचा एक भाग बनली आहे?

---

सावलीचा पाठलाग

मनिषाने आपला हात सरलाच्या पकडीतून हिसडा मारून सोडवला आणि मागे सरत स्वयंपाकघराच्या टेबलापर्यंत गेली. तिच्या हाताला एक चाकू लागला, जो तिने तिथेच उचलला. “वहिनी, तू आता ती सरला नाहीस, बरोबर ना?” मनिषाचा आवाज थरथरत होता, पण तिच्या डोळ्यात एक ठिणगी होती.

सरलाने तिच्याकडे पाहिलं आणि तिचं हास्य आणखी रुंद झालं. “मनिषा, तुला काय वाटतं? मी सरला आहे की नाही, याने काय फरक पडतो? तू इथून सुटू शकणार नाहीस. हा वाडा, हा आरसा, आणि त्या सावल्या... त्या तुझ्या रक्तातच आहेत.” तिचा आवाज आता मानवी नव्हता; तो जणू अनेक आवाजांचा मिळून बनलेला होता, ज्याने मनिषाच्या कानात टोचणी टोचली.

मनिषाने चाकू पुढे धरला आणि म्हणाली, “मला सांग, ह्या वाड्याचं रहस्य काय आहे? त्या सावल्या कोण आहेत? आणि तुम्हाला माझ्याकडून काय हवंय?” तिचा आवाज आता घाबरलेला नव्हता; त्यात एक ठामपणा आला होता.

सरलाने डोकं कललं आणि तिचे लाल डोळे चमकले. “तुला खरंच सगळं जाणून घ्यायचं आहे? ठीक आहे, पण सत्य ऐकण्याची तुझी हिम्मत आहे का?” ती पुढे सरली, आणि मनिषाने चाकू आणखी पुढे केला. पण सरलाला त्याची पर्वा नव्हती. ती हसतच म्हणाली, “ह्या वाड्याला शाप आहे, मनिषा. शतकानुशतके हा शाप इथल्या रक्ताशी जोडला गेलेला आहे. आणि त्या शापाचं नाव आहे—‘कन्येची मालकी.’”

“कन्येची मालकी?” मनिषाने आश्चर्याने विचारलं. “याचा अर्थ काय?”

सरलाने तिच्याकडे एक तिरस्कारभरली नजर टाकली आणि म्हणाली, “ह्या वाड्याची मालकी फक्त एका खास कन्येला मिळू शकते. ती कन्या जन्माला येण्यासाठी, प्रत्येक पिढीत एका स्त्रीला तिचं रक्त आणि आत्मा द्यावा लागतो. तुझ्या सासूबाई, सासरे, आणि तुझा नवरा... ते सगळे त्या कन्येच्या जन्मासाठी तुझा वापर करत आहेत. आणि त्या आरशात जे आहे, ती त्या कन्येची आत्मा आहे, जी शतकांपासून इथे अडकली आहे.”

मनिषाच्या डोक्यात आता सगळं घोळत होतं. “म्हणजे मी... मी फक्त त्यांच्यासाठी एक साधन आहे?” तिचा आवाज आता क्रोधाने थरथरत होता.

“हो,” सरला म्हणाली. “आणि मी पण तेच होते. पण मी अपयशी ठरले. माझ्या मुलाला, आरुषला, त्यांनी माझ्यापासून दूर केलं, कारण तो मुलगा होता. त्यांना मुलगी हवी आहे, मनिषा. आणि ती मुलगी तुझ्यापासून जन्माला येणार आहे.”

मनिषाला आता सगळं स्पष्ट होत होतं. त्या सासूबाईंचं बोलणं, विजयचं सरलावरचं क्रूर वागणं, आणि अजयचं तिच्याशी असलेलं विचित्र अंतर... सगळं एका भयंकर योजनेचा भाग होतं. पण ती आता हार मानणार नव्हती. तिने चाकू खाली ठेवला आणि सरलाकडे पाहत म्हणाली, “जर हा शाप माझ्या रक्ताशी जोडला आहे, तर मीच तो तोडेन.”

सरलाचं हास्य आता थांबलं. तिच्या चेहऱ्यावर एक विचित्र भाव आला. “तुला वाटतं तू हा शाप तोडू शकशील? त्या आरशातली शक्ती तुझ्यापेक्षा कितीतरी मोठी आहे. आणि ती तुला कधीच जाऊ देणार नाही.”

“हे सगळं कितपत खरं आहे ते मला पाहू दे,” मनिषा म्हणाली आणि ती स्वयंपाकघरातून बाहेर पडली. तिच्या पावलांमध्ये आता भीती नव्हती, तर एक ठाम निश्चय होता. ती त्या निषिद्ध खोलीकडे चालू लागली.

---

आरशातील सत्य

खोलीच्या दारापाशी पोहोचताच मनिषाला पुन्हा तो निळा प्रकाश दिसला. दार अर्धवट उघडं होतं, आणि आतून एक मंद गूणगूण ऐकू येत होती, जणू कोणीतरी मंत्र म्हणत आहे. तिने हळूच दार ढकललं आणि आत प्रवेश केला. तो आरसा अजूनही तिथेच होता, आणि त्यात तिचं प्रतिबिंब तिला पाहत होतं. पण यावेळी त्या प्रतिबिंबाच्या मागे एक काळी सावली उभी होती. ती सावली इतकी भयंकर होती की मनिषाच्या अंगावर शहारा आला.

“तू आलीस,” त्या सावलीचा आवाज खोलीत घुमला. “तुझी वाट पाहत होते, मनिषा.”

“तू कोण आहेस?” मनिषाने हिम्मत करून विचारलं. “आणि  काय हवंय तुला?”

सावली हसली, आणि तिचं हास्य इतकं भयंकर होतं की खोलीच्या भिंती थरथरल्या. “मी या वाड्याची आत्मा आहे, मनिषा. मी ती कन्या आहे, जी शतकांपासून इथे अडकली आहे. आणि तुझ्या रक्तात माझी मुक्ती आहे. तू मला जन्माला घालशील, आणि मी पुन्हा या वाड्याची मालकीण होईन.”

मनिषाने डोळे मिटले आणि स्वतःला सावरलं. “जर मी तुला जन्माला घातलं नाही, तर काय होईल?”

सावलीचा आवाज आता क्रूर झाला. “तर तू आणि तुझ्यासारख्या सगळ्या स्त्रिया इथे कायम अडकून राहाल. तुझी सासू, तुझा नवरा, आणि तुझा सासरा... ते सगळे माझ्या ताब्यात आहेत. आणि तू पण लवकरच माझी होशील.”

मनिषाला आता कळून चुकलं होतं की ही लढाई तिची एकटीची नाही. त्या सावलीला हरवण्यासाठी तिला त्या आरशाचं रहस्य उलगडावं लागणार होतं. तिने हळूच खोलीत नजर फिरवली आणि तिला एक गोष्ट जाणवली—खोलीच्या एका कोपऱ्यात एक जुनं पुस्तक पडलं होतं. त्याच्या कव्हरवर तीच नक्षी होती, जी त्या आरशावर होती.

ती पुस्तक उचलायला गेली, पण तेवढ्यात त्या सावलीने तिच्यावर झडप घेतली. मनिषाने शेवटच्या क्षणी बाजूला उडी मारली आणि पुस्तक उचललं. तिने ते उघडलं, आणि त्यातली अक्षरं तिच्या डोळ्यांसमोर तरळू लागली. ती अक्षरं कोणत्या तरी प्राचीन भाषेत होती, पण मनिषाला ती समजत होती, जणू कोणीतरी तिच्या मनात ते शब्द ओतत होतं.

“हा शाप तोडण्याचा एकच मार्ग आहे,” त्या पुस्तकात लिहिलं होतं. “ज्या रक्ताने हा शाप बांधला गेला, त्याच रक्ताने तो तोडला जाईल. पण त्यासाठी एका निष्पाप आत्म्याचा बळी द्यावा लागेल.”

मनिषाच्या हृदयात धडकी भरली. निष्पाप आत्मा? म्हणजे कोण? ती स्वतः? की सरला? की... तिच्या पोटात वाढणारी ती अजाणती जीव? तिला आता कळत होतं की ती गरोदर आहे, आणि त्या सावलीला तिच्या मुलीची गरज आहे.

---

एक धाडसी निर्णय

मनिषाने पुस्तक बंद केलं आणि आरशाकडे पाहिलं. त्या सावलीने आता तिच्याकडे येणं थांबवलं होतं, जणू ती मनिषाच्या पुढच्या पावलाची वाट पाहत होती. मनिषाने एक दीर्घ श्वास घेतला आणि म्हणाली, “ठीक आहे. मी तुला जन्माला घालेन. पण त्याआधी मला सरला परत हवी.”

सावली हसली. “तुझी ही हिम्मत मला आवडली. ठीक आहे, मी तुला सरला परत देईन. पण त्या बदल्यात तू मला तुझं वचन द्यावं लागेल.”

मनिषाने मान हलवली. तिला माहित होतं की ही सावली फसवेल, पण तिला वेळ हवा होता. त्या सावलीने हात उचलला, आणि खोलीच्या एका कोपऱ्यातून सरला बाहेर आली. तिचे डोळे आता सामान्य दिसत होते, पण ती घाबरलेली होती. “मनिषा, तू इथे काय करतेय?” ती किंचाळली.

“वहिनी, काळजी करू नको. मी सगळं ठीक करेन,” मनिषाने तिला धीर दिला. पण तिच्या मनात एक योजना तयार होत होती. त्या पुस्तकात लिहिलेल्या शब्दांनी तिला एक मार्ग दाखवला होता. जर त्या सावलीला तिच्या रक्ताची गरज आहे, तर ती तिला तेच देईल—पण त्या सावलीच्या अटींवर नाही.

मनिषाने सरलाला जवळ घेतलं आणि तिच्या कानात काहीतरी कुजबुजलं. सरलाच्या डोळ्यात आश्चर्य दिसलं, पण तिने मान हलवली. दोघींनी मिळून त्या खोलीच्या मध्यभागी एक वर्तुळ काढलं, जसं त्या पुस्तकात दाखवलं होतं. मनिषाने चाकू उचलला आणि तिच्या हातावर एक काप मारला. तिचं रक्त खाली टपकलं, आणि त्या वर्तुळात एक विचित्र चमक निर्माण झाली.

“काय करतेय तू?” सावली किंचाळली. “थांब, तुला माहीत नाही तू काय करतेयस!”

पण मनिषा थांबली नाही. तिने पुस्तकातले शब्द पुटपुटायला सुरुवात केली. त्या शब्दांनी खोलीत एक भयंकर कंपन निर्माण केलं. सावली आता किंचाळत होती, आणि त्या आरशातून एक तीव्र प्रकाश बाहेर पडत होता. सरलाने मनिषाचा हात घट्ट पकडला, आणि दोघींनी एकमेकींकडे पाहिलं.

“आता मागे वळायचं नाही,” मनिषा म्हणाली. आणि तिने शेवटचे शब्द उच्चारले.

खोलीत एक प्रचंड स्फोट झाला, आणि सगळं अंधारात बुडालं.

---

क्रमशः

(कथा पूर्णपणे काल्पनिक आहे. ती कोणत्याही अत्याचाराचं समर्थन करत नाही. मनिषा आणि सरलाच्या लढ्याचं चित्रण स्त्रियांच्या सामर्थ्याचं आणि स्वातंत्र्याच्या शोधाचं प्रतीक आहे.)  

#स्वतःला_शोधताना  

#कथारहस्य 

#गौरीहर्षल  

शब्दसंख्या: 1148